Two ghazals by Rahman Baba

دیکھ، میرا رب ایسا خالق ہے

Unsurpassed as the creator is my Lord

ګوره هسې کردګار دی رب زما

جو ہر اختیار کا مالک ہے، میرا رب

Supreme owner in His choice is my Lord.

چې صاحب د کل اختیار دی رب زما

جتنے بھی بزرگ کہلاتے ہیں

Of the awe-inspiring beings in existence

همګي بزرګواران چې څوک یې وايي

ان سب سے بڑا ہے میرا رب

Most exalted of them all is my Lord.

تر همه و بزرګوار دی رب زما

اس کی کوئی حاجت کسی پر منحصر نہیں

Free from all demanding mortal needs is He

نه یې هېڅ حاجت په چا باندې موقوف دی

نہ کسی کے احسان کا بوجھ ہے میرا رب

Obligation does He owe no one, my Lord.

نه د هېچا منت بار دی رب زما

اس نے عدم سے وجود کی صورت بنائی

Out of nothingness all entities He made

له نېستۍ یې د هستۍ صورت پیدا کړ

ایسا شانِ پروردگار ہے میرا رب

Such a cherishing provider is my Lord.

هسې رنګ پروردګار دی رب زما

وہ ہر مخلوق کا صانع بھی ہے

He's the maker who has fashioned all creation

هم صانع دی د همه و مصنوعاتو

اور ہر کلام کا سامع ہے میرا رب

Every utterance is deciphered by my Lord.

هم سامع د هر ګفتار دی رب زما

جس کی کوئی مثل اور مثال نہیں

Neither parable nor model can describe Him

چې یې هېچېرې نه مثل نه مثال شته

وہ خوشبوؤں کا عطار ہے میرا رب

A rare quintessential fragrance is my Lord.

د هغو عطرو عطار دی رب زما

دنیا اور آخرت کی ہر عمارت کا

For each worldly and eternal restitution

هر تعمیر چې د دنیا او د عقبا دی

واحد معمار ہے میرا رب

The chief architect redresser is my Lord.

د همه واړو معمار دی رب زما

ان صحیفوں کا پڑھنے والا جو لکھے نہیں گئے

He's the reader of the unrecorded parchments

خواننده د نا نوېسو صحیفو دی

ہر راز کا جاننے والا میرا رب

All the secrets lie uncovered to my Lord.

داننده د هر اسرار دی رب زما

چاہے ظاہر ہو، باطن ہو، یا درمیان

Every thing that is apparent or lies covert

که ظاهر دي که باطن دي که مابین دي

سب سے باخبر ہے میرا رب

Well aware of their existence is my Lord.

له همه و خبردار دی رب زما

اپنی بادشاہی میں اس کا کوئی شریک نہیں

In His kingship does He have no other partners

شریک نه لري په خپلې پادشاهۍ کې

بے شریک بادشاہ ہے میرا رب

Reigning monarch without cohorts is my Lord.

بې شریکه شهریار دی رب زما

اس کی وحدانیت کسی عجز سے نہیں

His sole oneness is not caused by any failure

هسې نه چې واحدي ده له عجزه

ایک وجود میں وہ بے شمار ہے، میرا رب

Omnipotent in His oneness is my Lord.

په واحد وجود بیسیار دی رب زما

پھول بو، تاکہ تیری زمین گلزار بن جائے

Plant flowers so your field becomes a garden;

کر د ګلو کړه چې سیمه دې ګلزار شي

کانٹے مت بو، ورنہ تیرے پاؤں کو زخم لگیں گے

Not wounding thorns to lacerate your feet.

اغزي مه کره په پښو کې به دې خار شي

اگر تو دوسرے پر تیر چلائے، تو یہ یاد رکھ

If you shoot barbs at others, heed this warning,

ته چې په بل غشیو ولې هسې پوه شه

یہی تیر پلٹ کر تیری راہ میں آ گریں گے

Those arrows may in your own path descend.

چې هم دا غشی به ستا په لور ګذار شي

دوسرے کی راہ میں گڑھا مت کھود

Nor dig deep ditches in a traveler's pathway

کوهي مه کنه د بل سړي په لار کې

شاید اتفاق سے تو خود اس میں جا گرے

Perhaps, you may plunge into them by chance.

چرې ستا به د کوهي په غاړه لار شي

جس کو تو حقارت کی نگاہ سے دیکھتا ہے

Each person that you view with dark resentment,

و هر چا ته چې په خوارو سترګو ګورې

تیرا اپنا چہرہ پہلے پستی میں بدل جائے گا

Your own image to baseness will transform.

لا وړومبی به ستا صورت تر هغه خوار شي

تمام انسان ایک ہی صورت رکھتے ہیں

All humans have in form the same likeness

ادم زاد په معنا واړه يو صورت دی

جو دوسرے کو ستائے گا، خود ستایا جائے گا

One who torments someone else will be tormented.

هر چې بل ازاروي هغه ازار شي

اگر تو دوسروں کے عیبوں سے چشم پوشی کرے

If you overlook the shortcomings of others,

که ته نه کوې نظر د چا په عیب

ہر شخص تیرے عیبوں کو نظر انداز کرے گا

Everyone will your own blemishes ignore.

هر سړی به ستا د عیبو پرده دار شي

دانا کسان بلند زمین پر فصل نہیں بوتا

The discerning farmer plants not on the high ground

دهقان کر په لوړه زمکه باندې نه کا

عاجزی اختیار کر، تاکہ تیرا کھیت لہلہائے

In humility your own meadow will thrive.

سرکوزي کوه چې بڼ دې مرغزار شي

ٹوٹے برتن کی آواز میں گونج نہیں ہوتی

A fragmented vessel emanates no echo;

د مات لوښي اواز کله ثابت خېژي

ہر شخص کی اصل گفتگو سے کھل جاتی ہے

Through your discourse is your true nature exposed.

د هر چا عمل څرګند په خپل ګفتار شي

آج جب دن کا اجالا ہے، سیدھا راستہ اختیار کر

Tread the right path while the daylight is in progress;

نن چې صبح ده روښانه لار صحیح کړه

اچانک رات کا دھاگا شروع ہو جاتا ہے

For with sudden speed the thread of night begins.

ناګهانه به دا صبحه شب تار شي

گناہ کتنے بھی چھوٹے ہوں، انہیں معمولی نہ سمجھ

Though your sins may be minuscule don't ignore them,

لږ يې مه ګڼه که هر څو ګناه لږ وي

وہ ایک پر ایک جمع ہو کر بہت ہو جاتے ہیں

For they pile upon each other and increase.

چې لږ لږ وبله جمع کړې بسیار شي

ہر دشمنی کا جواب نیکی سے دے

Every hostile act exchange with righteous goodwill;

که بل بد کاندي ته ښه ور سره وکړه

ہر پھل دار درخت پر پتھر برسائے جاتے ہیں

Each fruit tree bearing fruit is showered with stones.

هر يو نخل چې ميوه لري سنګ سار شي